Ubiegłotygodniowa uroczystość przygotowana z okazji 65. rocznicy stracenia w Karsznicach w dniu 25 lutego 1944 r. bohaterskich kolejarzy-żołnierzy ZWZ-AK- Kazimierza Kałużewskiego i Juliusza Sylii stała się dobrą okazją nie tylko do przypomnienia sylwetek tych bojowników podziemia, ale także kilkudziesięciu innych ofiar hitlerowskiego terroru. Już w 1946 r. na wystawionym w Karsznicach pomniku uwieczniono pamięć, prócz powieszonych J. Sylli i K. Kałużewskiego, tych osób związanych z karsznickim osiedlem, które zostały zamordowane lub zginęły śmiercią męczeńską w więzieniach i obozach koncentracyjnych.

Nadal poszukiwane są pamiątki, informacje czy też bliscy kilkudziesięciu karsznickich patriotów. Są to: S. Fidorowicz, R. Frankiewicz, Z. Grodzki, Wł. Górski, L. Grobelny, K. Jabkiewicz, J. Kołodziejczyk, T. Kolinka, E. Kiełczyński, F. Kurkiewicz, Wł. Kryński, M. Kaczor, J. Kochanowski, I. Kosiński, M. Kałużewska, S. Mucha, L. Matuszak, E. Majewski, H. Miłkowski, K. Owczarek, E. Pawlak, S. Piskulak, W. Safka, A. Szczepaniak, A. Urbański, J. Walczak, T. Wiśniewski, J. Żółtowski.

O niektórych spośród nich dowiadujemy się z publikacji nieżyjącego już śp. prof. Józefa Śmiałowskiego. Autor ten kilkakrotnie zamieszczał w "Roczniku Łódzkim", wydawnictwie Polskiego Towarzystwa Historycznego, Odział w Łodzi, swoje naukowe artykuły o okupacyjnych losach zduńskowolan i karszniczan w l. 1939-1945. Natomiast w 1985 r. wydał książkę pt. "Ruch oporu w Karsznicach".

Warto też wiedzieć, że częstymi gośćmi uroczystości organizowanych w naszym środowisku dla uczczenia pamięci straconych przez powieszenie ojców są: mieszkająca w Zduńskiej Woli córka Kazimierza Kałużewskiego, ceniona zduńskowolska pielęgniarka Danuta Okoń i Bolesław Sylla, mieszkający w Bydgoszczy syn Juliusza. W styczniu 1943 r. aresztowano i wywieziono do obozu koncentracyjnego w Auschwitz Marię Kałużewską, mamę Pani Danuty. Tam zmarła w wyniku tortur 23 lutego 1944 r., dwa dni przed męczeńską śmiercią męża. Maria Kałużewska spokrewniona była blisko z patronem Zduńskiej Woli, męczennikiem miłości, św. Maksymilianem Kolbe. Jej ojciec, Władysław Dąbrowski, był synem Franciszka, którego siostrą była Marianna Kolbe, mama Świętego. W końcu ubiegłego roku „Rycerz Niepokalanej dla Polonii”, wychodzący w Santa Severa w Italii zamieścił artykuł o patriotycznych postawach osób spośród najbliższej rodziny św. Maksymiliana. W 2003 r. sylwetki Juliusza Sylli oraz Kazimierza i Marii Kałużewskich wprowadzone zostały do "Galerii Niepospolitych Zduńskowolan".

Jerzy Chrzanowski